Zastrzeżony PESEL: jak chronić numer i cofnąć zastrzeżenie przed umową

Po co zastrzegać PESEL

Zastrzeżenie utrudnia zaciągnięcie kredytu lub pożyczki na Twoje dane. Nawet jeśli ktoś zna Twój numer, instytucja finansowa sprawdzi rejestr zastrzeżeń przed podpisaniem umowy.

Z zastrzeżonym numerem nadal zarejestrujesz się do lekarza, zrealizujesz receptę, wypłacisz pieniądze z bankomatu, zlecisz przelew i załatwisz sprawę w urzędzie. Codzienne korzystanie z konta zostaje więc bez zmian. Ministerstwo Cyfryzacji zachęca, żeby mieć PESEL zastrzeżony stale, a cofać zastrzeżenie tylko wtedy, gdy jest to potrzebne.

Obowiązek sprawdzenia od 1 czerwca 2024 r.

Od 1 czerwca 2024 r. banki, firmy pożyczkowe i inne instytucje finansowe muszą sprawdzić w rejestrze zastrzeżeń, czy PESEL klienta jest zastrzeżony, zanim zawrą umowę kredytu lub pożyczki. W ustawie o kredycie konsumenckim zapisano to w art. 9b. Obowiązek dotyczy też zmiany umowy, po której rośnie zadłużenie.

Ustawa przewiduje też skutek dla kredytodawcy: jeśli w chwili zawarcia umowy numer PESEL konsumenta był zastrzeżony, kredytodawca nie może domagać się od niego spłaty ani sprzedać tej wierzytelności (art. 9b ust. 2). Wyjątek jest wąski i dotyczy niektórych kredytów na zakupy, udzielanych w ramach umowy o charakterze ciągłym do wysokości minimalnego wynagrodzenia (art. 9b ust. 3).

W usłudze „Zastrzeż PESEL” zobaczysz historię zastrzeżeń oraz to, jakie instytucje sprawdzały status Twojego numeru.

Jak zastrzec PESEL lub cofnąć zastrzeżenie

Z usługi może skorzystać każda pełnoletnia osoba, która ma numer PESEL. Masz trzy drogi, każda jest bezpłatna, a gov.pl podaje, że zmiana jest realizowana od razu.

1. Aplikacja mObywatel

   Ministerstwo Cyfryzacji wskazuje usługę „Zastrzeż PESEL” w aplikacji jako najprostszy sposób. Wybierasz zastrzeżenie albo cofnięcie zastrzeżenia i potwierdzasz operację.

2. Strona gov.pl

   Na stronie usługi wybierasz „Zastrzeż PESEL lub cofnij zastrzeżenie” i logujesz się profilem zaufanym, e-dowodem, podpisem kwalifikowanym albo danymi do bankowości elektronicznej. System przeniesie Cię do serwisu mObywatel.gov.pl.

3. Urząd gminy

   W dowolnym urzędzie gminy, z dowodem osobistym lub paszportem; cudzoziemiec okazuje dokument podróży lub inny dokument tożsamości. Wniosek wypełnisz w domu albo poprosisz urzędnika o wydruk z systemu. Po podpisaniu urzędnik wprowadzi zmianę i wyda potwierdzenie.

Gdy usługa nie działa, gov.pl podaje kontakt pomocy: zastrzeganie-pomoc@cyfra.gov.pl i +48 422 535 460 (stan na 27.10.2026).

Czasowe cofnięcie przed zawarciem umowy

Zastrzeżenie możesz cofnąć bezterminowo albo czasowo. Przy cofnięciu czasowym wskazujesz dzień i godzinę, kiedy system automatycznie zastrzeże numer ponownie, więc nie musisz o tym pamiętać.

• Najpierw sprawdź koszt i warunki, na przykład w kalkulatorze pożyczki, oraz to, czy firma jest w rejestrze – podpowiadamy to w artykule Czy firma pożyczkowa jest legalna.
• Cofnij zastrzeżenie dopiero tuż przed zawarciem umowy i ustaw okno z zapasem. Ile trwa proces u danego pożyczkodawcy, sprawdź w jego informacjach – Jasnio tego nie wie.
• Po podpisaniu umowy zajrzyj do usługi „Zastrzeż PESEL” i upewnij się, że ochrona wróciła.

Wniosek odrzucony, a PESEL był zastrzeżony

Jeśli złożyłeś wniosek przy zastrzeżonym numerze i dostałeś odmowę albo informację, że umowy nie można zawrzeć, przyczyną może być właśnie zastrzeżenie. Sprawdź status w mObywatel, cofnij zastrzeżenie czasowo i zapytaj pożyczkodawcę, kanałem z jego dokumentów, jak postąpić z wnioskiem.

Odmowa może też wynikać z oceny zdolności kredytowej albo z danych w bazach. Co wtedy sprawdzić, opisujemy na stronie Odmowa pożyczki.

Jeśli w historii sprawdzeń widzisz instytucję, w której niczego nie wnioskowałeś, skontaktuj się z nią i ze swoim bankiem i rozważ zawiadomienie policji. Kolejne kroki znajdziesz na stronie Bezpieczeństwo.

Nie podawaj PESEL-u „do sprawdzenia”

Jasnio nie zbiera numerów PESEL, nie sprawdza zastrzeżeń i nie ma pola, w które można je wpisać. Kalkulatory działają bez danych osobowych.

Częste pytania

Czy zastrzeżony PESEL blokuje konto w banku?

Codzienne operacje działają jak wcześniej. Według gov.pl z zastrzeżonym numerem wypłacisz pieniądze z bankomatu i zlecisz przelew. Zastrzeżenie ma znaczenie przy zawieraniu m.in. umowy kredytu lub pożyczki.

Ile kosztuje zastrzeżenie albo jego cofnięcie?

Obie usługi są bezpłatne – w aplikacji mObywatel, na gov.pl i w urzędzie gminy.

Na jak długo cofnąć zastrzeżenie przed pożyczką?

Na czas potrzebny do zawarcia umowy, z zapasem. Przy cofnięciu czasowym sam wybierasz datę i godzinę ponownego zastrzeżenia. Jeśli proces się przedłuży, możesz cofnąć zastrzeżenie jeszcze raz.

Ktoś wziął pożyczkę na mój PESEL, choć był zastrzeżony. Co dalej?

Zgodnie z art. 9b ust. 2 ustawy o kredycie konsumenckim kredytodawca nie może domagać się spłaty od osoby, której numer był zastrzeżony w chwili zawarcia umowy, poza wąskim wyjątkiem z ust. 3. Zgłoś sprawę tej firmie i policji, a dowody zachowaj.

Czy Jasnio sprawdzi, czy mój PESEL jest zastrzeżony?

Jasnio nie ma dostępu do rejestru zastrzeżeń i nie przyjmuje numerów PESEL. Status zobaczysz w usłudze „Zastrzeż PESEL” w mObywatel.

Źródła i podstawa prawna

1. gov.pl – Zastrzeż swój numer PESEL lub cofnij zastrzeżenie
2. Ministerstwo Cyfryzacji – Ważne zmiany od 1 czerwca: zastrzeż PESEL
3. Ustawa o kredycie konsumenckim, art. 9b (Dz.U. 2025 poz. 1362)

Sprawdzone przez redakcję Jasnio 27.10.2026. Widzisz błąd? Zgłoś poprawkę.