Trudności ze spłatą pożyczki: co możesz zrobić teraz
Jeśli widzisz, że nie zapłacisz raty w terminie, napisz do pożyczkodawcy jeszcze przed tym dniem, kanałem z umowy, i zapytaj, jakie rozwiązania może zaproponować. Ustalenia zapisz na piśmie. Opóźnienie ma swój koszt: odsetki za opóźnienie mogą sięgnąć 18,5% w skali roku, a informacja o zaległości może trafić do BIK lub BIG.
Co zrobić teraz: cztery kroki
Najwięcej możliwości masz przed terminem płatności. Sprawdź umowę, odezwij się do pożyczkodawcy, zapytaj o dostępne rozwiązania i potwierdź ustalenia na piśmie.
Sprawdź umowę i harmonogram
Zobacz termin i kwotę najbliższej raty oraz to, co umowa mówi o zaległościach: oprocentowanie zadłużenia przeterminowanego, inne opłaty i skutki braku płatności (art. 30 ust. 1 pkt 11 i 12 ustawy o kredycie konsumenckim).
Skontaktuj się przed terminem
Użyj kanału z umowy lub panelu klienta. Napisz, ile i kiedy realnie możesz zapłacić. Konkretna propozycja ułatwia rozmowę bardziej niż ogólne „nie mam pieniędzy”.
Zapytaj o dostępne rozwiązania
Na przykład o zmianę terminu, rozłożenie zaległości na części albo plan spłaty. Zgoda zależy od pożyczkodawcy, a każda opcja może mieć własny koszt, więc poproś o jego wysokość przed decyzją.
Zapisz ustalenia na piśmie
Poproś o potwierdzenie mailem lub w panelu: nowe terminy, kwoty i koszty. Płać według tego potwierdzenia i zachowuj dowody wpłat.
Jeśli możesz zapłacić choć część raty, zapytaj, jak pożyczkodawca zaksięguje taką wpłatę. Zasady bezpiecznego przelewu opisuje strona Jak spłacić pożyczkę.
Jak napisać prośbę o plan spłaty
W wiadomości podaj numer umowy, krótko przyczynę trudności, kwotę i termin, które jesteś w stanie zapłacić, oraz propozycję, na przykład niższe wpłaty przez kilka miesięcy albo przesunięcie terminu. Poproś o odpowiedź na piśmie i o nowy harmonogram, jeśli warunki się zmienią.
Prośba o rozmowę i zmianę harmonogramu spłaty
Pismo do pożyczkodawcy przy trudnościach ze spłatą: krótki opis sytuacji, propozycja raty i prośba o pisemne potwierdzenie ustaleń.
Prośbę wysyłasz pożyczkodawcy, nie do Jasnio. Gdy do odroczenia spłaty dochodzi w ciągu 120 dni od wypłaty, wszystkie koszty i opłaty za to odroczenie, naliczone w tych 120 dniach, liczą się do ustawowego limitu kosztów pozaodsetkowych tej pożyczki (art. 36b). Przed zgodą sprawdź, ile łącznie zapłacisz.
Co oznacza opóźnienie w spłacie
- Odsetki za opóźnienie
- Naliczane od zaległej kwoty według stopy z umowy, ale nie wyższe niż odsetki maksymalne za opóźnienie: dwukrotność sumy stopy referencyjnej NBP i 5,5 punktu procentowego (art. 481 § 2¹ Kodeksu cywilnego). Przy stopie referencyjnej 3,75% obowiązującej od 05.03.2026 daje to 18,5% w skali roku (stan sprawdzony 27.10.2026).
- Opłaty za zaległość
- Na przykład za upomnienia, ale tylko te, które przewiduje umowa. Suma takich opłat i odsetek za opóźnienie ma górną granicę: kwotę odsetek maksymalnych za opóźnienie, policzonych od zaległej sumy (art. 33a ustawy o kredycie konsumenckim).
- BIK i BIG
- Instytucja pożyczkowa przekazuje informacje o zaległościach do BIK albo do biura informacji gospodarczej (art. 9a ust. 8). To różne bazy, a taki wpis może utrudnić uzyskanie kredytu w przyszłości.
- Skutki braku płatności
- Opisuje je umowa (art. 30 ust. 1 pkt 12). Ustawowy wzór formularza informacyjnego ostrzega, że brak płatności może skończyć się nawet egzekucją.
Jeśli sprawą zajmuje się firma windykacyjna albo nowy wierzyciel, sprawdź w piśmie, kto jest wierzycielem, z jakiej umowy wynika dług i jak wyliczono kwotę. Płać tylko na rachunek wskazany przez wierzyciela i potwierdzony w jego oficjalnym kanale. Gdy kwota budzi wątpliwości, złóż reklamację; zasady opisuje strona Reklamacje.
Czego lepiej nie robić
Pożyczka zaciągnięta po to, żeby spłacić inną, zwykle odsuwa kłopot o kilka tygodni i dokłada nowe koszty. Jeśli ten sam pożyczkodawca lub podmiot z nim powiązany udziela Ci kolejnych pożyczek w ciągu 120 dni od wypłaty pierwszej, zanim ją spłacisz, ustawa liczy ich koszty pozaodsetkowe w jednym limicie (art. 36c). Kwota do oddania i tak rośnie.
- Nie płać „pośrednikom” ani „kancelariom”, które za opłatą z góry obiecują umorzenie długu, usunięcie wpisu z bazy albo zatrzymanie windykacji.
- Nie przekazuj nikomu loginu do banku, kodów BLIK ani kodów z SMS-ów, nawet jeśli rozmówca podaje się za pracownika pożyczkodawcy. Więcej w dziale Bezpieczeństwo.
- Nie odkładaj listów i maili bez czytania. Pisma od wierzyciela i z sądu mogą wyznaczać terminy, których przegapienie pogarsza Twoją sytuację.
- Nie podpisuj ugody ani nowego harmonogramu, dopóki nie znasz łącznej kwoty do zapłaty.
Gdzie szukać bezpłatnej pomocy
- Miejski lub powiatowy rzecznik konsumentów bezpłatnie udziela porad prawnych i pomaga napisać pismo do firmy. Listę i zasady znajdziesz na stronie UOKiK.
- Rzecznik Finansowy może zająć się sprawą, gdy po reklamacji nie zgadzasz się ze stanowiskiem pożyczkodawcy. Postępowanie interwencyjne jest nieodpłatne.
- UOKiK publikuje informacje o prawach konsumenta i wskazuje, gdzie dostać bezpłatną poradę.
- Ośrodek pomocy społecznej w gminie to miejsce, w którym zapytasz o wsparcie, gdy nie starcza na jedzenie, leki czy rachunki.
Gdy zadłużenie na dłużej przerasta Twoje możliwości, istnieje też upadłość konsumencka. To odrębna procedura sądowa, o której dobrze porozmawiać z prawnikiem lub rzecznikiem konsumentów przed jakąkolwiek decyzją. Więcej o kolejnych etapach opóźnienia przeczytasz w poradniku Opóźniona spłata, a bieżące wydatki uporządkujesz w kalkulatorze budżetu.
Częste pytania
Czy pożyczkodawca musi zgodzić się na rozłożenie zaległości na raty?
Zgoda zależy od pożyczkodawcy, dlatego o dostępne rozwiązania najlepiej zapytać przed terminem raty. Jeśli zaproponuje nowe warunki, poproś o nie na piśmie razem z kosztem i nowym harmonogramem.
Ile wynoszą odsetki za opóźnienie w spłacie pożyczki?
Tyle, ile przewiduje umowa, ale nie więcej niż odsetki maksymalne za opóźnienie z art. 481 § 2¹ Kodeksu cywilnego. Przy stopie referencyjnej NBP 3,75% (od 05.03.2026) jest to 18,5% w skali roku, stan na 27.10.2026. Opłaty za zaległość razem z tymi odsetkami mają wspólny limit (art. 33a ustawy o kredycie konsumenckim).
Czy opóźnienie w spłacie trafi do BIK lub BIG?
Może trafić: instytucja pożyczkowa przekazuje informacje o zaległościach do BIK albo do biura informacji gospodarczej (art. 9a ust. 8 ustawy o kredycie konsumenckim). Pytania o konkretny wpis kieruje się do pożyczkodawcy i do biura, które go prowadzi.
Czy firma obiecująca umorzenie długu może pomóc?
Obietnica umorzenia długu albo usunięcia wpisu za opłatą z góry to sygnał ostrzegawczy. O zmianie warunków spłaty decyduje wierzyciel, a bezpłatną poradę prawną daje miejski lub powiatowy rzecznik konsumentów.
Źródła i podstawa prawna
- Ustawa o kredycie konsumenckim, art. 9a, 30, 33a, 36b i 36c (Dz.U. 2025 poz. 1362)
- NBP: podstawowe stopy procentowe (stopa referencyjna 3,75% od 05.03.2026)
- UOKiK: rzecznicy konsumentów
- Rzecznik Finansowy: postępowania interwencyjne
Sprawdzone przez redakcję Jasnio 27.10.2026. Widzisz błąd? Zgłoś poprawkę.
Jasnio nie widzi Twojej umowy. Numer rachunku, terminy i kanał kontaktu znajdziesz w umowie, harmonogramie i na oficjalnej stronie pożyczkodawcy.